Palm ve soya yağı arasındaki fiyat makası 2,5 yılın zirvesine çıktı!
Küresel bitkisel yağ piyasasında palm yağı ile soya yağı arasındaki fiyat farkı son dönemde dikkat çekici şekilde açıldı. Palm yağı, soya yağına kıyasla son 2,5 yılın en yüksek iskontosuyla işlem görüyor. Bu gelişme, özellikle fiyat hassasiyeti yüksek olan Hindistan gibi büyük tüketici pazarlarında ...
Verilere göre soya yağı ile palm yağı arasındaki fiyat farkı ton başına yaklaşık 390 dolara kadar yükseldi. Bu seviye, Ekim 2023'ten bu yana kaydedilen en yüksek fark olarak öne çıkıyor. Geçen yıl ortalama 99 dolar seviyesinde bulunan makasın bu kadar genişlemesi, piyasadaki ayrışmanın belirginleştiğini gösteriyor.
Fiyat farkının oluşmasında iki temel etken dikkat çekiyor. Soya yağı fiyatları yıl başından bu yana yükseliş trendinde. ABD'de biyoyakıt kotasının artırılabileceği beklentisi ve Hindistan ile yapılan ticaret anlaşmasının talebi güçlendireceği öngörüsü fiyatları yukarı taşıdı.
Ayrıca İran savaşı sonrası yükselen enerji fiyatları da biyoyakıt talebini artırarak soya yağını destekledi. Buna karşılık palm yağı tarafında daha zayıf bir tablo görülüyor. Endonezya ve Malezya'dan güçlü arz beklentileri ile bazı ana pazarlara ihracattaki gerileme fiyatlar üzerinde baskı oluşturdu.
Özellikle Malezya'nın 1-20 Nisan döneminde palm yağı ihracatı bir önceki aya göre %26 oranında düşerken, Hindistan, Çin ve Orta Doğu'ya yapılan sevkiyatların azalması bu gerilemede etkili oldu. Öte yandan oluşan yüksek fiyat farkının talep tarafında yeni bir hareket yaratabileceği belirtiliyor. Mumbai merkezli Murji Meghan Services emtia tüccarı Mitesh Saiya, Hindistan'da stokların azaldığını ve alıcıların mayıs ayı için henüz yeterli alım yapmadığını ifade ederek, palm yağının daha cazip hale gelebileceğini vurguluyor.
Piyasalarda fiyat hareketleri de bu tabloyu destekliyor. Malezya Borsası'nda temmuz vadeli palm yağı kontratı %0,4 artışla ton başına 4.518 ringgit seviyesine yükselirken, yılbaşından bu yana artış %12'ye ulaştı. Chicago'da soya yağı ise pound başına 69,64 cent seviyesine çıkarak %0,5 yükseliş kaydetti.
Çin Dalian Emtia Borsası'nda da benzer bir tablo görülüyor. Eylül vadeli rafine palm yağı %1,1 artarak 9.592 yuan olurken, aynı vadeli soya yağı %0,6 yükselişle 8.522 yuan seviyesine çıktı. Öte yandan palm yağının gaz yağına göre primi de düşük seviyelerde seyrediyor.
Ton başına yaklaşık 66 dolar olan bu fark, geçen yıl ortalama 267 dolar seviyesindeydi. Bu durum, palm yağının enerji piyasasıyla bağlantılı fiyatlamalarda daha zayıf bir konumda olduğunu ortaya koyuyor. Genel görünümde soya yağı güçlü talep beklentileri ve enerji fiyatlarının desteğiyle yükselişini sürdürürken, palm yağı arz fazlası ve zayıf ihracat nedeniyle geride kalıyor.
Ancak açılan fiyat makası, özellikle büyük tüketici ülkelerde palm yağı talebini yeniden artırabilecek önemli bir fırsat olarak görülüyor.